Në orën 14:00 të së martës, 13 tetor, studentë dhe të rinj u mblodhën para Ministrisë së Arsimit në Tiranë me pankarta dhe thirrje për ndryshim. Tubimi, i nisur për shqetësimet e jetës universitare, u shndërrua gjatë pasdites në një protestë më të gjerë kundër qeverisë, ndërsa tensionet u përhapën në disa rrugë të kryeqytetit.
Organizatorët ngritën çështje që prekin jetën e përditshme studentore: kushtet në universitete, koston e arsimit të lartë, mbështetjen financiare dhe mundësitë e punësimit pas diplomimit. Pakënaqësia lidhej edhe me ndjesinë se të rinjtë përballen me pak perspektivë për të ndërtuar të ardhmen në vend. Protesta e lidhi kështu përvojën brenda auditorëve me pyetjen më të gjerë se çfarë i pret studentët pas diplomës.
Nga pankartat te përplasjet
Sipas raportimeve të mediave, protesta nisi me thirrje e pankarta. Më pas, disa pjesëmarrës hodhën vezë, tullumbace me ujë dhe kapsolla drejt godinës; fasada u lye me bojë dhe u mbush me grafite. Gjatë përshkallëzimit u shkulën pjesë të kangjellave dhe pllaka trotuari, të cilat u hodhën drejt ministrisë dhe efektivëve. U raportua edhe thyerja e xhamave të ndërtesës.
Policia ndërhyri me autobotë uji, gaz lotsjellës dhe shkopinj gome. Pas shpërndarjes së parë, disa grupe u kthyen pranë ministrisë. Tensioni u zhvendos përgjatë Rrugës së Durrësit, ku u dëmtuan një institucion financiar dhe një dyqan. Nga ambientet e institucionit financiar u nxorën orendi, të cilave iu vu flaka; u dogjën gjithashtu kosha mbeturinash dhe materiale të tjera.
Rreth orës 20:00 pati një tjetër ndërhyrje me ujë me presion dhe gaz lotsjellës. Më pas, një grup protestuesish u drejtua nga Bashkia e Tiranës. Sipas raportimeve, hyrja u godit, dera u thye dhe disa persona hynë në katin e parë të godinës. Përplasjet vijuan drejt zonës së 9-katësheve dhe Pazarit të Ri. Protesta u mbyll pas më shumë se tetë orësh.
Pamjet e dhunës dhe dëmtimet e pronës nuk i përkufizojnë të gjithë pjesëmarrësit dhe nuk i fshijnë kërkesat që i sollën studentët në rrugë. Përgjegjësia për hedhjen e sendeve, sulmet dhe dëmtimet duhet përcaktuar mbi bazën e provave, rast pas rasti. Po aq e rëndësishme është të sqarohet nëse ndërhyrja policore ishte e ligjshme, e domosdoshme dhe proporcionale.
Bilanci njerëzor dhe përgjegjësia për dhunën e ushtruar
Në njoftimin e parë, Policia raportoi 23 persona të shoqëruar, gjashtë efektivë dhe një gazetare të lënduar. Gjatë natës, Euronews Albania raportoi mbi 13 të lënduar dhe dhjetëra të shoqëruar, ndërsa shifrat përfundimtare pritet të sqarohen nga institucionet. Ministria e Shëndetësisë bëri të ditur se shtatë persona po trajtoheshin në Spitalin e Traumës: një punonjëse policie, katër protestues dhe dy kalimtarë. Sipas ministres, asnjëri nuk ishte në rrezik për jetën.
Avokati i Popullit nisi hetim administrativ për përdorimin e forcës dhe po vlerëson nëse ndërhyrja ishte e domosdoshme dhe proporcionale. Institucioni njoftoi gjithashtu se po monitoron trajtimin e personave të shoqëruar, përfshirë të drejtën për avokat, njoftimin e familjarëve dhe ekzaminimin mjekësor.
Ministri i Brendshëm Ervin Demo dënoi dhunën dhe dëmtimet. Ai tha se pjesëmarrja në protestë nuk e bën automatikisht askënd përgjegjës për incidentet dhe se çdo ndërhyrje policore duhet të jetë e ligjshme, e nevojshme dhe proporcionale. Përgjigjet do të kërkojnë hetim të besueshëm, dokumentim të dëmeve e lëndimeve dhe vlerësim të veçantë të çdo rasti.
Burime: Reuters; Euronews Albania; Avokati i Popullit, përmes Euronews Albania.
Rreth autorit
